Đọc đoạn trích và trả lời câu hỏi sau:
Đề số 7: Đọc bài thơ sau:
ANH EM TRAI
Có những lần mẹ đi chợ về trưa
Anh cõng em ra bờ đê đứng đón
Em đói sữa khóc khàn không nên tiếng
Anh dỗ dành... một lúc cũng khóc theo.
Những trưa hè ta trót đùa nghịch nhau
Mẹ lấy roi đánh đòn hai đứa khóc
Rồi đến ngày anh đến trường đi học
Em cũng chạy theo đến lớp xin vào.
Cứ tưởng rằng ta sẽ chẳng rời nhau
Nhưng lớn khôn đã làm ta chia cách
Anh phương Nam bốn mùa không chút lạnh
Em một mình bươn chải giữa thủ đô.
Thèm được về đồng ruộng bắt cá rô
Thèm được nếm trận mưa roi mẹ đánh
Được ôm nhau trong chăn đêm giá lạnh
Trên mảnh đất nghèo xứ Nghệ thương yêu.
Giờ chỉ còn mình mẹ đứng trước chiều
Mong các con xa cuối năm về nghỉ tết
Ngồi bên nồi bánh chưng ôn chuyện cũ
Anh em mình thuở cởi trần tắm mưa…
(Đặng Thiên Sơn, Blog thời sinh viên, NXB Thanh niên, 2009)
Thực hiện yêu cầu từ câu 1 đến câu 5:
Câu 1. Phương thức biểu đạt chính của văn bản là gì?
Câu 2. Nhân vật trữ tình nhớ lại những kỉ niệm tuổi thơ nào trong hai khổ thơ đầu?.
Câu 3. Nêu tác dụng của phép điệp được sử dụng trong đoạn thơ sau:
Thèm được về đồng ruộng bắt cá rô
Thèm được nếm trận mưa roi mẹ đánh
Được ôm nhau trong chăn đêm giá lạnh
Trên mảnh đất nghèo xứ Nghệ thương yêu.
Câu 4. Nhận xét tác dụng của yếu tố tự sự được sử dụng trong bài thơ.
Câu 5. Từ nội dung của bài thơ, em hãy trình bày suy nghĩ của mình về vai trò của tình cảm gia đình trong cuộc sống của mỗi người.
Đề số 03: Đọc bài thơ sau:
Mùa thu thuở nào với mẹ
Kể chi dông gió suốt mùa
Chờ chồng nuôi con lặng lẽ
Đèn dầu thao thức trong mưa.
Một ngày mùa thu với mẹ
Tiễn con đi hết đường làng
Sương khói dăng mờ quạnh quẽ
Ngôi nhà cùng mẹ mang mang.
Heo may bạc dần tóc mẹ
Nhớ thương chất nặng vai gầy
Dông bão không từ phía bể
Đốt lòng lửa chớp chân mây
Thế rồi mùa thu với mẹ
Nắng như hoa cúc trổ vàng
Thương nhớ rộng dài đất nước
Bên thềm mẹ đếm thu sang.
(Tô Hoàn, Mùa thu với mẹ, In trong Phía nào cũng có gió, 2004)
Thực hiện các yêu cầu từ câu 1 đến câu 5:
Câu 1. Xác định thể thơ của văn bản trên.
Câu 2. Chỉ ra và nêu tác dụng của phép tu từ trong câu thơ: Đèn dầu thao thức trong mưa.
Câu 3. Em hiểu như thế nào về hai câu thơ sau?
Dông bão không từ phía bể
Đốt lòng lửa chớp chân mây
Câu 4. Nhận xét về hình ảnh người mẹ trong bài thơ trên.
Câu 5. Hình ảnh nào trong bài thơ để lại trong em ấn tượng nhất? Vì sao?
Đề số 04: Đọc đoạn thơ sau:
Gì sâu bằng những trưa thương nhớ
Hiu quạnh bên trong một tiếng hò!
Đâu dáng hình quen, đâu cả rồi
Sao mà cách biệt, quá xa xôi
Chao ôi thương nhớ, chao thương nhớ
Ôi mẹ già xa đơn chiếc ơi!
Đâu những hồn thân tự thuở xưa
Những hồn quen dãi gió dầm mưa
Những hồn chất phác hiền như đất
Khoai sắn tình quê rất thiệt thà!
Đâu những ngày xưa, tôi nhớ tôi
Băn khoăn đi kiếm lẽ yêu đời
Vơ vẩn theo mãi vòng quanh quẩn
Muốn thoát, than ôi, bước chẳng rời
Rồi một hôm nào, tôi thấy tôi
Nhẹ nhàng như con chim cà lơi1
Say hương đồng vui ca hát
Trên chín tầng cao bát ngát trời...
Cho tới chừ đây, tới chừ2 đây
Tôi mơ qua cửa khám3 bao ngày
Tôi thu tất cả trong thầm lặng
Như cánh chim buồn nhớ gió mây.
Gì sâu bằng những trưa hiu quạnh
Ôi ruộng đồng quê thương nhớ ơi!
Tố Hữu, Tháng 7 /1939
(Trích Nhớ đồng, In trong Tố Hữu – Tác phẩm văn học được Giải thưởng Hồ Chí Minh, NXB Văn học, 2005)
* Chú thích:
(1) chim cà lơi: tên gọi khác của chim sơn ca
(2) chừ (từ địa phương miền Trung): giờ, bây giờ
(3) khám: nhà giam
Thực hiện yêu cầu từ câu 1 đến câu 5:
Câu 1. Xác định nhân vật trữ tình trong đoạn thơ.
Câu 2. Biện pháp tu từ nào được sử dụng trong đoạn thơ sau?
Đâu dáng hình quen, đâu cả rồi
Sao mà cách biệt quá xa xôi
Chao ôi thương nhớ, chao thương nhớ
Ôi mẹ già xa đơn chiếc ơi!
Câu 3. Đồng quê hiện lên qua nỗi nhớ của nhân vật trữ tình với những bóng dáng con người nào? Nêu cảm nhận của anh/chị về tình cảm của nhân vật trữ tình dành cho những con người đó.
Câu 4. Nhận xét về hai câu thơ đầu đoạn và hai câu cuối đoạn.
Câu 5. Từ đoạn thơ trên, em hãy nêu suy nghĩ về ý nghĩa của việc sống có lí tưởng.