Câu chuyện trên được kể theo ngôi nàoSỰ TÍCH HỒ GƯƠM Vào thời giặc Minh đặt ách đô hộ ở nước Nam, chúng coi dân ta như cỏ rác, làm nhiều điều bạo ngược, thiên hạ căm giận chúng đến tận xương tủy. Bấy giờ, ở vùng Lam Sơn nghĩa quân đã nổi dậy chống lại chúng, nhưng buổi đầu thế lực còn non yếu nên nhiều lần bị giặc đánh cho tan tác. Thấy vậy, đức Long Quân quyết định cho nghĩa quân mượn thanh gươm thần để họ giết giặc. Hồi ấy, ở Thanh Hóa có một người làm nghề đánh cá tên là Lê Thận. Một đêm nọ, Thận thả lưới ở một bến vắng như thường lệ. Khi kéo lưới lên, chàng thấy nằng nặng, trong bụng mừng thầm chắc là có cá to. Nhưng khi thò tay bắt cá. Thận mới biết đó là một thanh sắt. Chàng vứt luôn xuống nước rồi lại thả câu ở một chỗ khác. Lần thứ hai cất lưới lên cũng thấy nặng tay. Thận không ngờ thanh sắt vừa rồi lại chui vào lưới mình. Chàng lại nhặt lên và ném xuống sông. Lần thứ ba vẫn là thanh sắt ấy mắc vào lưới. Lấy làm lạ, Thận ghé mồi lửa lại nhìn xem. Bỗng chàng reo lên: - Ha ha! Một lưỡi gươm! Về sau, Thận gia nhập quân đoàn khởi nghĩa Lam Sơn. Chàng đã mấy lần vào sinh ra tử ở nơi trận mạc để diệt lũ cướp nước. Một hôm, chủ tướng Lê Lợi cùng mấy người tùy tòng đến nhà Thận. Trong gian nhà tối om, thanh sắt hôm đó chợt sáng quắc lên ở một xó nhà. Lấy làm lạ, Lê Lợi đến gần cầm lấy xem và nhận ra chữ "Thuận Thiên" khắc sâu vào lưỡi. Song tất cả mọi người đều không biết đó là báu vật. Một hôm bị giặc đuổi, Lê Lợi và các tướng chạy tháo thân mỗi người một ngả. Lúc đi qua một khu rừng, Lê Lợi bỗng thấy ánh sáng trên ngọn cây đa. Ông trèo lên mới biết đó là cái chuôi gươm nạm ngọc. Nhớ tới lưỡi gươm ở nhà Lê Thận, Lê Lợi rút lấy chuôi gươm giắt vào lưng. Ba ngày sau, Lê Lợi gặp lại tất cả các bạn, trong đó có Lê Thận. Khi lắp lưỡi vào với chuôi thì kỳ lạ thay, vừa vặn khớp nhau. Lê Lợi bèn kể lại câu chuyện. Mọi người nghe xong đều hồ hởi vui mừng. Lê Thận nâng gươm lên ngang đầu nói với chủ tướng: - Đây là thần có ý phó thác cho minh công làm việc lớn. Chúng tôi nguyện đem xương thịt của mình theo minh công cùng với thanh gươm thần này để báo đền Tổ quốc! Từ đó khí thế của nghĩa quân ngày một tăng. Trong tay Lê Lợi, thanh gươm thần tung hoành trên mọi trận địa và làm cho quân Minh bạt vía. Chẳng mấy chốc tiếng tăm của quân Lam Sơn lan khắp nơi. Họ không phải trốn tránh trong rừng nữa mà xông xáo đi tìm giặc. Họ không phải ăn uống khổ cực như trước nữa, đã có những kho lương thực của giặc mới cướp được tiếp tế cho họ. Gươm thần đã mở đường cho họ đánh tràn ra mãi cho đến lúc không còn bóng một tên giặc nào trên đất nước. Một năm, sau khi đuổi giặc Minh, một hôm Lê Lợi - bấy giờ đã làm vua - cưỡi thuyền rồng dạo quanh hồ Tả Vọng. Nhân dịp đó, Long quân sai Rùa Vàng lên đòi lại thanh gươm thần. Khi thuyền rồng tiến ra giữa hồ thì tự nhiên có một con rùa lớn nhô đầu và mai lên khỏi mặt nước. Theo lệnh vua, thuyền đi chậm lại. Đứng ở mạn thuyền, vua thấy lưỡi gươm đeo bên người tự nhiên động đậy. Con rùa vàng không sợ người, nhô đầu lên cao nữa, tiến sát về phía thuyền vua. Nó đứng nổi lên trên mặt nước và nói: “Xin bệ hạ hoàn gươm lại cho Long quân!” Vua nâng gươm hướng về phía rùa vàng. Nhanh như cắt, rùa há miệng đớp lấy thanh gươm và lặn xuống nước. Gươm và rùa đã chìm đáy nước, người ta vẫn còn thấy có vệt sáng le lói dưới mặt hồ xanh. Từ đó, hồ Tả Vọng bắt đầu được mang tên là hồ Gươm hay hồ Hoàn Kiếm. (theo Nguyễn Đổng Chi) Chọn một phương án trả lời cho mỗi câu hỏi (từ câu 1 đến câu 8) và viết câu trả lời (từ câu 9 đến câu 10) Câu 1. Câu chuyện trên được kể theo ngôi nào? A. Ngôi thứ nhất B. Ngôi thứ hai C. Ngôi thứ ba D. Kết hợp nhiều ngôi kể Câu 2. Phương thức biểu đạt chính của văn bản là: A. Miêu tả B. Biểu cảm C. Nghị luận D. Tự sự Câu 3. Ai là người cho nghĩa quân Lam Sơn mượn gươm thần? A. Long vương B. Long Quân C. Âu cơ D. Thủy Tinh Câu 4. “Thuận Thiên” có nghĩa là gì? A. Thuận lợi ở mọi lúc, mọi nơi C. Thuận theo ý Trời B. Thuận lợi trên mọi chặng đường D. Thuận hòa với thiên nhiên Câu 5. Trong câu “Gươm và rùa đã chìm đáy nước, người ta vẫn còn thấy có vệt sáng le lói dưới mặt hồ xanh.” có mấy từ láy? A. Một từ B. Hai từ C. Ba từ D. Bốn từ Câu 6. Truyện Sự tích Hồ Gươm kể về nhân vật lịch sử nào? A. Vua Hùng B. Yết Kiêu C. Quang Trung D. Lê Lợi Câu 7. Cụm từ in đậm trong câu văn: “Vua nâng gươm hướng về phía rùa vàng.” là: A. Cụm động từ B. Cụm danh từ C. Cụm tính từ D. Cụm từ cố định Câu 8. Sự tích Hồ Gươm gắn với sự kiện lịch sử nào? A. Cuộc kháng chiến chống giặc Ân C. Cuộc kháng chiến chống giặc Nguyên B. Cuộc kháng chiến chống giặc Tống D. Cuộc kháng chiến chống giặc Minh Câu 9. Chỉ ra và nêu tác dụng của một yếu tố hoang đường, kì ảo trong câu chuyện. .......................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................
Câu 10. Nêu ý nghĩa của truyền thuyết Sự tích Hồ Gươm ....................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................... |