Công nguyên là gì? Trước công nguyên (TCN) là gì?

Công Nguyên là kỉ nguyên bắt đầu bằng năm (theo truyền thống) được cho là năm sinh của Chúa Giêsu, bắt đầu tính từ năm thứ 1. Ví dụ năm nay là năm 2017 thì có nghĩa là tính từ thời điểm chúa Giê su sinh ra đến nay đã được 2017 năm.

Trước Công nguyên (viết tắt TCN): Là các năm trước khi chúa Giê Su sinh ra, còn gọi là trước Tây Lịch. Ví dụ năm 259 trước công nguyên (259 TCN) có nghĩa là năm ở thời điểm trước khi chúa Giê Su sinh ra 259 năm. Và số năm trước công nguyên càng lớn thì có nghĩa là lịch sử càng kéo dài về thời điểm trước kia.

Sau Công Nguyên: Khái niệm Sau Công Nguyên là sai, vì công nguyên là kỷ nguyên mà chúng ta đang sống, và nó vẫn đang tiếp diễn. Công nguyên chỉ dừng lại khi nào chúng ta quyết định dừng lại, ví dụ dừng lại việc tính số năm theo như hiện tại.


Dionysius Exiguus sáng chế ra kỷ nguyên Kitô để tính ngày lễ Phục Sinh

Từ nguyên
Từ “Công nguyên” (chữ Hán: 公元) trong tiếng Việt được vay mượn từ tiếng Trung. Trong tiếng Trung, “Công nguyên” 公元 là tên gọi tắt của “Công lịch kỷ nguyên” 公曆紀元.

Lịch sử
Khái niệm kỷ nguyên Kitô được tu sĩ Dionysius Exiguus đặt ra vào thế kỷ 6 khi ông tính lịch cho các ngày lễ Phục Sinh và được dùng với các lịch Julius và Gregory. Không có năm 0 trong các lịch này; năm 1 TCN được theo sau bằng năm 1 CN. Các nhà làm sử áp dụng thông lệ này vì nó được dùng lần đầu bởi tu sĩ Bede trong tác phẩm Historia Ecclesiastica Gentis Anglorum (Lịch sử giáo hội của người Anh, 731). Ông không dùng số 0, mặc dù ông đã biết số 0 vào lúc đó, vì việc đếm số cho năm bắt đầu từ 1 chứ không phải 0. Năm 0 trong lịch thiên văn là năm 1 TCN; các năm trước 0 được đánh số âm, như −1 = 2 TCN.

Hầu hết các học giả Kinh Thánh hiện nay cho rằng Dionysius đã tính sai, và rằng trên thực tế Chúa Giêsu sinh trong khoảng từ năm 8 TCN tới năm 4 TCN. Dữ kiện muộn nhất liên quan đến sự giáng sinh của Chúa Kitô là cái chết của Herod Đại Đế vào năm 4 TCN.

Sau Công Nguyên
Tại Việt Nam, một số người do hiểu nhầm “Công nguyên” là chỉ năm Giê-xu ra đời nên họ đã gọi những năm nằm trong Công nguyên là năm “sau Công nguyên”. Công nguyên là kỷ nguyên bắt đầu từ năm được cho là năm Giê-xu ra đời, Công nguyên vẫn còn đang tiếp diễn, nó chỉ ngừng lại khi người ta quyết định kết thúc nó. Chừng nào Công nguyên chưa kết thúc thì mọi năm chỉ có thể là nằm trước hoặc trong Công nguyên, không có năm “sau Công nguyên”.