I. ĐỌC HIỂU (5.0 điểm)

Câu 1 (1.0 điểm): Văn bản trên bàn về giá trị và tầm quan trọng của thời gian trong cuộc sống.

Câu 2 (1.0 điểm): Những giá trị mà thời gian mang lại được chỉ ra trong văn bản là:

• Sự sống: Thời gian quyết định sự sống còn của con người, đặc biệt trong những tình huống nguy cấp như bệnh tật.
• Thắng lợi: Biết nắm bắt thời cơ là yếu tố then chốt dẫn đến thành công trong chiến đấu.
• Tiền: Sử dụng thời gian hợp lý trong kinh doanh, sản xuất sẽ mang lại lợi nhuận.
• Tri thức: Cần có sự kiên trì, thường xuyên trong việc học tập để đạt được kiến thức.

Câu 3 (0.5 điểm): Từ ngữ in đậm trong đoạn văn sử dụng phép liên kết phép lặp (lặp lại từ "vàng" và "thời gian") và phép tương phản (đối lập giữa "mua được" và "không mua được", "có giá" và "vô giá").

Câu 4 (0.5 điểm): Câu "Thời gian là sự sống" sử dụng biện pháp tu từ ẩn dụ. Thời gian được ví như sự sống, thể hiện tầm quan trọng sống còn của thời gian.

Câu 5 (2.0 điểm):

a) (1 điểm): Tác giả cho rằng "Thời gian là vàng. Nhưng vàng thì mua được mà thời gian không mua được" vì:

• Giá trị hữu hình và vô hình: Vàng là một vật chất có giá trị cụ thể, có thể trao đổi, mua bán được. Trong khi đó, thời gian là một khái niệm trừu tượng, vô hình, không thể nắm bắt hay sở hữu theo cách thông thường.
• Tính hữu hạn và không thể tái tạo: Vàng có thể khai thác, tích trữ và tái chế. Ngược lại, thời gian trôi đi tuyến tính và không bao giờ quay trở lại. Mỗi giây phút đã qua đều là duy nhất và không thể bù đắp.
• Tầm quan trọng khác biệt: Dù vàng có giá trị kinh tế lớn, nhưng thời gian còn quý giá hơn bởi nó chi phối và tạo ra mọi thứ, bao gồm cả của cải vật chất. Nếu không có thời gian, mọi hoạt động và sự tồn tại đều không thể diễn ra.

b) (1 điểm): Qua văn bản trên, em rút ra được những bài học sau về việc sử dụng thời gian:

• Trân trọng từng giây phút: Thời gian là vô giá và không thể lấy lại, vì vậy cần quý trọng và sử dụng hiệu quả mỗi khoảnh khắc.
• Sống và làm việc có kế hoạch: Việc sắp xếp thời gian hợp lý giúp chúng ta hoàn thành công việc một cách hiệu quả và tránh lãng phí thời gian vào những việc vô ích.
• Kiên trì và tận dụng cơ hội: Thời gian gắn liền với sự thành công trong mọi lĩnh vực. Cần kiên trì học tập, rèn luyện và biết nắm bắt những cơ hội đến.
• Tránh lãng phí thời gian: Bỏ phí thời gian không chỉ gây hại cho bản thân mà còn có thể dẫn đến những hối tiếc về sau.

II. VIẾT (5.0 điểm)

Bài văn nghị luận về tình trạng học sinh xả rác bừa bãi trong trường học:

Mở bài:

Môi trường học đường xanh, sạch, đẹp không chỉ tạo không gian học tập thoải mái, lành mạnh mà còn góp phần hình thành ý thức bảo vệ môi trường cho học sinh. Tuy nhiên, một thực trạng đáng buồn hiện nay là tình trạng học sinh xả rác bừa bãi vẫn còn diễn ra khá phổ biến, gây ảnh hưởng tiêu cực đến cảnh quan và môi trường sống chung. Vấn đề này đòi hỏi sự nhìn nhận nghiêm túc và những giải pháp thiết thực từ cả phía nhà trường, gia đình và bản thân mỗi học sinh.

Thân bài:

Trước hết, chúng ta cần thẳng thắn nhìn nhận những tác hại nghiêm trọng của việc xả rác bừa bãi trong trường học. Rác thải không chỉ gây mất mỹ quan, làm ô nhiễm môi trường, tạo điều kiện cho vi khuẩn, dịch bệnh phát triển mà còn ảnh hưởng đến sức khỏe và tinh thần của học sinh. Một môi trường nhếch nhác, bẩn thỉu chắc chắn sẽ làm giảm hứng thú học tập và gây cảm giác khó chịu cho tất cả mọi người.

Nguyên nhân dẫn đến tình trạng này có thể xuất phát từ nhiều phía. Một bộ phận học sinh còn thiếu ý thức trách nhiệm, chưa nhận thức được đầy đủ tác hại của việc xả rác. Thói quen xấu này có thể hình thành từ sự thiếu quan tâm, giáo dục từ gia đình và nhà trường. Bên cạnh đó, cơ sở vật chất, hệ thống thùng rác ở một số trường học có thể chưa được bố trí hợp lý, gây khó khăn cho việc bỏ rác đúng nơi quy định. Mặt khác, công tác tuyên truyền, nhắc nhở và xử lý các hành vi xả rác bừa bãi đôi khi chưa được thực hiện một cách thường xuyên và hiệu quả.

Để giải quyết triệt để vấn đề này, cần có sự phối hợp đồng bộ của nhiều lực lượng. Nhà trường cần tăng cường công tác giáo dục ý thức bảo vệ môi trường cho học sinh thông qua các buổi học, hoạt động ngoại khóa, các phong trào thi đua xây dựng trường lớp xanh - sạch - đẹp. Nội quy trường học cần có những quy định cụ thể và chế tài nghiêm khắc đối với hành vi xả rác bừa bãi. Bên cạnh đó, việc đầu tư, bố trí đầy đủ và hợp lý các thùng rác tại những vị trí thuận tiện cũng là một yếu tố quan trọng.

Gia đình cũng đóng vai trò không nhỏ trong việc hình thành ý thức bảo vệ môi trường cho con em mình. Cha mẹ cần làm gương và nhắc nhở con cái bỏ rác đúng nơi quy định ngay từ khi còn nhỏ. Sự phối hợp giữa gia đình và nhà trường sẽ tạo nên một môi trường giáo dục toàn diện và hiệu quả.

Quan trọng hơn hết, mỗi học sinh cần nâng cao ý thức tự giác, hình thành thói quen bỏ rác đúng nơi quy định. Chúng ta cần nhận thức rõ rằng việc bảo vệ môi trường là trách nhiệm của mỗi cá nhân. Hãy hành động nhỏ bằng những việc làm cụ thể như không xả rác bừa bãi, nhặt rác bỏ vào thùng, nhắc nhở bạn bè cùng chung tay giữ gìn vệ sinh chung.

Kết bài:

Tình trạng học sinh xả rác bừa bãi trong trường học là một vấn đề không nhỏ, đòi hỏi sự chung tay của cả cộng đồng. Với sự nỗ lực của nhà trường, gia đình và ý thức trách nhiệm của mỗi học sinh, chúng ta hoàn toàn có thể xây dựng một môi trường học đường xanh, sạch, đẹp, văn minh, góp phần nâng cao chất lượng cuộc sống và hình thành những công dân có ý thức bảo vệ môi trường trong tương lai.