PHẦN III: CÂU HỎI TRẢ LỜI NGẮN

Câu 1: Quang năng được chuyển thành dạng hóa năng thuộc giai đoạn mấy của quá trình chuyển hóa năng lượng?
- Đáp: Giai đoạn quang hợp sáng (pha sáng) của quá trình chuyển hóa năng lượng.

Câu 2: Có bao nhiêu vai trò sau đây là của sinh vật tự dưỡng:
1. Chuyển hóa quang năng thành hóa năng
2. Điều hòa khí hậu tạo điều kiện cho sinh vật tồn tại và phát triển
3. Bảo đảm cho hoạt động sống của hầu hết sinh vật
4. Cung cấp CO2 cho các sinh vật hô hấp
- Đáp: 3 vai trò đúng (1, 2 và 3). Sinh vật tự dưỡng vừa chuyển hóa quang năng thành hóa năng, góp phần điều hòa khí hậu và tạo cơ sở sống cho nhiều sinh vật; họ không “cung cấp CO2” cho sinh vật hô hấp mà CO2 được chúng cố định lại.

Câu 3: Quá trình lên men phân 2 phân tử glucose tạo ra bao nhiêu ATP?
- Đáp: 4 ATP (mỗi glucose cho 2 ATP qua đường phân; hai phân tử glucose cho tổng cộng 4 ATP).

Câu 4: Hô hấp hiếu khí và lên men có bao nhiêu đặc điểm chung trong số các đặc điểm sau đây:
1. giai đoạn đường phân; 2. giai đoạn lên men; 3. chu trình Krebs; 4. Chuỗi truyền electron; 5. tạo ra sản phẩm là ATP
- Đáp: 2 đặc điểm chung (1 và 5).

PHẦN TỰ LUẬN

Câu 1. Trình bày các biện pháp nâng cao năng suất cây trồng? Phân tích biện pháp cung cấp đủ nước và gieo trồng đúng thời vụ làm tăng năng suất cây trồng?
- Các biện pháp nâng cao năng suất:
- Chọn giống: giống có năng suất cao, kháng bệnh, thích nghi với điều kiện địa phương.
- Cải tạo đất: nâng cao độ tơi xốp, thoáng khí, thông thoáng; xử lý đất trước khi gieo trồng; luân canh và bón phân hữu cơ.
- Quản lý nước tưới: tưới đúng thời điểm, đảm bảo đủ nước cho từng giai đoạn sinh trưởng; áp dụng hệ thống tưới tiết kiệm (tưới nhỏ giọt, phun mưa); căn chỉnh thoát nước, chống ngập úng.
- Bón phân hợp lý: cân đối NPK, phân vi lượng; bón phân theo từng giai đoạn phát triển của cây.
- Quản lý sâu bệnh hại và cỏ dại: phòng trừ kịp thời, sử dụng phân bón và thuốc bảo vệ thực vật hợp lý.
- Lao động và chăm sóc ruộng: làm cỏ, giữ cho đất thông thoáng, phòng chống rụng quả, chăm sóc cây non.
- Ứng dụng công nghệ: nông nghiệp thông minh, gieo cúng đúng mật độ, quản lý dịch vụ nông nghiệp.
- Phân tích biện pháp cung cấp đủ nước và gieo trồng đúng thời vụ:
- Cung cấp đủ nước:
- Nước là yếu tố quyết định hoạt động quang hợp và tăng trưởng tế bào; thiếu nước làm giảm dung tích tế bào, giảm hoạt động sinh trưởng và năng suất.
- Tưới đúng lúc, đúng lượng giúp cây phát triển bộ rễ ổn định, tăng khả năng hấp thu dinh dưỡng, cải thiện sai quả.
- Áp dụng hệ thống tưới tiết kiệm (tưới nhỏ giọt, tưới phun mương) giúp tiết kiệm nước, giảm thất thoát và bảo vệ môi trường.
- Gieo trồng đúng thời vụ:
- Thời vụ phù hợp với điều kiện khí hậu và mưa, tránh tưới trễ hoặc sớm gây thiệt hại do hạn hoặc mưa kéo dài.
- Gieo trồng đúng thời vụ giúp mô hình sinh trưởng đồng nhất, tối ưu hóa quang hợp, giảm thiệt hại do sâu bệnh và thời tiết bất lợi.
- Tăng khả năng tiếp xúc với nguồn nước tự nhiên (mưa) và nhiệt độ phù hợp cho nảy m seeds, từ đó nâng cao tỷ lệ mọc và tỷ lệ sống của cây con.

Câu 2. Giải thích được cơ sở khoa học của biện pháp xới đất được sử dụng trong trồng trọt?
- Cơ sở khoa học: xới đất làm đất trở nên tơi xốp, tăng thông khí và thoát nước, phá vỡ lớp nén và vỏ đất, cải thiện khả năng thấm nước và di chuyển rễ, tăng diện tích bề mặt tiếp xúc giữa rễ và đất, kích thích hoạt động của vi sinh vật có ích và phân giải hữu cơ, từ đó tăng khả năng hút dinh dưỡng và nước cho cây.
- Lưu ý: xới đất làm tăng tơi xốp nhưng cần điều chỉnh độ sâu và tần suất để tránh xói mại đất mặt và mất dinh dưỡng, duy trì lớp mùn và độ ổn định của đất.

Câu 3: Vì sao khi bảo quản các loại hạt ngô, lúa phải phơi khô và khi gieo trồng phải ngâm vào nước?
- Bảo quản: phơi khô giúp giảm độ ẩm, ngăn vi sinh vật gây thối rữa và nảy mầm ngoài ý muốn; giảm quá trình oxi hóa và tiêu hao năng lượng tích lũy trong hạt.
- Gieo trồng: ngâm nước trước khi gieo giúp hạt hút nước, nảy mầm nhanh và đồng đều; phá vỡ ức chế nảy mầm, kích hoạt enzyme và quá trình sinh trưởng ban đầu; tuy nhiên thời gian ngâm cần phù hợp với từng loại hạt để tránh nảy mầm quá nhanh hoặc hỏng hạt.

Câu 4: Em hãy giải thích câu ca dao: Lúa chiêm lấp ló đầu bờ... Hễ nghe tiếng sấm phất cờ mà lên
- Giải thích nội dung và ý nghĩa:
- Đây là mô tả kinh nghiệm mùa vụ của người nông dân Việt Nam. Lúa chiêm (vụ chiêm, gieo vào mùa lạnh) lấp ló đầu bờ cho thấy cây lúa đang phát triển và chuẩn bị cho thu hoạch. Tiếng sấm và mưa tới báo hiệu mùa mưa đã bắt đầu hoặc sắp đến, người nông dân dựa vào tín hiệu thời tiết để xuống giống, gieo sạ hoặc cấy lúa đúng thời vụ. Ca dao nhấn mạnh sự gắn kết giữa sinh trưởng cây lúa, chu kỳ mùa vụ và khí hậu, đồng thời phản ánh tập quán trồng lúa dựa vào nguồn nước m rainfall và thời tiết.

Câu 5: So sánh quá trình cố định CO2 của 3 nhóm thực vật C3, C4, CAM?
- C3: CO2 được cố định trực tiếp bằng enzyme RuBisCO ở tế bào tráy lí (mesophyll) để sinh ra 3-phosphoglycerate (3-PGA) trong chu trình Calvin. Thích nghi với điều kiện mát mẻ, độ ẩm cao; dễ gặp hiện tượng photorespiration ở điều kiện nhiệt độ cao.
- C4: CO2 được cố định trước ở tế bào mesophyll bằng enzyme PEP carboxylase để hình thành oxaloacetate, chuyển thành axit hữu cơ (malate hoặc aspartate) và được vận chuyển đến tế bào vi mô (bundle-sheath) để giải phóng CO2 cho chu trình Calvin trong điều kiện khí hậu ấm, khô; tăng hiệu quả sử dụng nước và giảm sự cố thoát nước do đóng khí khép lại stomata.
- CAM: CO2 được cố định tại ban đêm bằng PEP carboxylase và chuyển thành acid malic để chứa trong bào chất; ban ngày CO2 được giải phóng từ acid malic và đưa vào chu trình Calvin. Thích nghi với điều kiện khô hạn, mở stomata vào ban đêm để giảm bay hơi nước; tiết kiệm nước nhưng tiêu hao năng lượng ở mức cao do tích trữ và giải phóng CO2 theo nhịp ngày đêm.

Câu 6: So sánh quá trình hô hấp hiếu khí và lên men?
- Điểm chung: cả hai đều bắt đầu bằng đường phân diễn ra ở tế bào chất để tạo ra pyruvate và NADH.
- Sự hiện diện của O2: hô hấp hiếu khí cần có O2; lên men diễn ra trong điều kiện thiếu O2 (khuynh hướng thiếu khí).
- Sản phẩm cuối cùng: hô hấp hiếu khí cho CO2 và H2O cùng lượng lớn ATP; lên men cho sản phẩm lên men (ví dụ lactic acid hoặc ethanol và CO2) và chỉ tạo ra 2 ATP mỗi glucose từ đường phân.
- Năng lượng sinh ra: hô hấp hiếu khí sản xuất nhiều ATP nhất (ước khoảng 30–32 ATP mỗi glucose); lên men ít ATP hơn (khoảng 2 ATP mỗi glucose).
- Địa điểm diễn ra: hô hấp hiếu khí diễn ra ở tế bào chất và ti thể; lên men diễn ra ở tế bào chất.
- Quá trình phục hồi coenzyme: hô hấp hiếu khí tái tạo NAD+ và FAD thông qua chu trình ETC; lên men tái tạo NAD+ bằng quá trình chuyển pyruvat thành sản phẩm lên men.

Nếu bạn cần, mình có thể định dạng lại đáp án theo đề thi hoặc làm rõ thêm các khía cạnh cụ thể từng câu.