Trong truyện “Những ngôi sao xa xôi”, Lê Minh Khuê viết về nhân vật Phương Định như sau:
(Lược dẫn: Phương Định (nhân vật “tôi”) cùng Nho và chị Thao là ba cô thanh niên xung phong làm nhiệm vụ trên một trọng điểm trên tuyến đường Trường Sơn. ..
Trong truyện “Những ngôi sao xa xôi”, Lê Minh Khuê viết về nhân vật Phương Định như sau: (Lược dẫn: Phương Định (nhân vật “tôi”) cùng Nho và chị Thao là ba cô thanh niên xung phong làm nhiệm vụ trên một trọng điểm trên tuyến đường Trường Sơn. Nhiệm vụ của họ là quan sát vị trí địch ném bom, đo khối lượng đất, đá và san lấp, đánh dấu những trái bom chưa nổ. Tuy công việc gian khổ, hiểm nguy luôn rình rập nhưng cả ba cô gái đều hết lòng với công việc. Trong cuộc sống đời thường, họ là những cô gái trẻ trung, yêu đời, cũng có những phút giây mộng mơ, lãng mạn.) … Tôi, một quả bom trên đồi. Nho hai quả dưới lòng đường. Chị Thao, một quả dưới chân cái hầm barie cũ. Vắng lặng đến phát sợ. Cây cối còn lại xơ xác. Đất nóng. Khói đen vật vờ từng cụm trong không trung, che đi những gì từ xa. Các anh cao xạ có nhìn thấy chúng tôi không? Chắc có, các anh ấy có những cái ống nhòm có thể thu cả trái đất vào tầm mắt. Tôi đến gần quả bom. Cảm thấy có ánh mắt các chiến sĩ dõi theo mình, tôi không sợ nữa. Tôi sẽ không đi khom. Các anh ấy không thích cái kiểu đi lom khom khi có thể cứ đàng hoàng mà bước tới. Quả bom nằm lạnh lùng trên một bụi cây khô, một đầu vùi xuống đất. Đầu này có vẽ hai vòng tròn màu vàng... Tôi dùng xẻng nhỏ đào đất dưới quả bom. Đất rắn. Những hòn sỏi theo tay tôi bay ra hai bên. Thỉnh thoảng lưỡi xẻng chạm vào quả bom. Một tiếng động sắc đến gai người, cứa vào da thịt tôi. Tôi rùng mình và bỗng thấy tại sao mình làm quá chậm. Nhanh lên một tí! Vỏ quả bom nóng. Một dấu hiệu chẳng lành. Hoặc là nóng từ bên trong quả bom. Hoặc là mặt trời nung nóng. Chị Thao thổi còi. Như thế là đã hai mươi phút qua. Tôi cẩn thận bỏ gói thuốc mìn xuống cái lỗ đã đào, châm ngòi. Dây mìn dài, cong mềm. Tôi khoả đất rồi chạy lại chỗ nấp của mình. Hồi còi thứ hai của chị Thao. Tôi nép người vào bức tường đất, nhìn đồng hồ. Không có gió. Tim tôi cũng đập không rõ. Dường như vật duy nhất vẫn bình tĩnh, phớt lờ mọi tiếng động chung là chiếc kim đồng hồ. Nó chạy, sinh động và nhẹ nhàng, đè lên những con số vĩnh cửu. Còn đằng kia, lửa đang chui bên trong cái dây mìn, chui vào ruột quả bom… Quen rồi. Một ngày chúng tôi phá bom đến năm lần. Ngày nào ít: ba lần. Tôi có nghĩ tới cái chết. Nhưng một cái chết mờ nhạt, không cụ thể. Còn cái chính: liệu mìn có nổ, bom có nổ không? Không thì làm cách nào để châm mìn lần thứ hai? Tôi nghĩ thế, nghĩ thêm: đứng cẩn thận, mảnh bom ghim vào cánh tay thì khá phiền. Và mồ hôi thấm vào môi tôi, mằn mặn, cát lạo xạo trong miệng. Nhưng quả bom nổ. Một thứ tiếng kì quái, đến váng óc. Ngực tôi nhói, mắt cay mãi mới mở ra được. Mùi thuốc bom buồn nôn. Ba tiếng nổ nữa tiếp theo. Đất rơi lộp bộp, tan đi âm thầm trong những bụi cây. Mảnh bom xé không khí, lao và rít vô hình trên đầu. (…) (Trích “Những ngôi sao xa xôi”, Lê Minh Khuê- Tập truyện ngắn, NXB Kim Đồng, Hà Nội, 2001) Trong truyện “Mảnh trăng cuối rừng”, Nguyễn Minh Châu viết về nhân vật Nguyệt như sau: (Lược dẫn: Trong thời kỳ chống Mỹ, trên đường ra mặt trận, Lãm - người lái xe quân sự- cho cô công nhân giao thông tên là Nguyệt đi nhờ. Cô gái ấy tình nguyện dẫn đường cho Lãm đưa chiếc xe vượt qua đoạn đường ngầm thật vất vả. Ngay sau đó, phi cơ địch bắn dữ dội, nhưng Nguyệt vẫn bình tĩnh, linh hoạt hướng dẫn Lãm và xe vượt qua nguy hiểm. Cuối cùng, hai người cứu được chiếc xe chở hàng quân sự ra khỏi vùng lửa đạn. Lãm đoán rằng cô gái ấy chính là Nguyệt, người con gái mà chị Tính – chị gái của anh- giới thiệu cho anh. Rồi họ chia tay trong niềm lưu luyến….) Một làn nước hiện ra trước mặt. Đoạn ngầm Đá Xanh ngắn thôi, nhưng mấy hôm trước mưa lũ, nước dâng cao trên mặt đá đến hơn một mét. Vừa đánh xe xuống, đã nghe nước tràn vào ống sả hơi ùng ục. Chiếc xe lắc điên đảo, lúc ngoi lên lúc hụp xuống như một con trâu nước dữ tợn. ánh đèn chiếu sáng mặt nước loang loáng. Ra đến quá nửa ngầm thì nước sâu quá, xe không đi được nữa. Nguyệt đứng bám bên cánh cửa hướng dẫn cho tôi đi đúng giữa hai hàng cọc tiêu. Cô vội nhảy ùm xuống nước, bảo tôi tắt đèn. - Có máy bay à? - Để em nghe kỹ xem đã. Anh cứ tắt đèn đi. Loáng đèn dưới nước trông xa lắm đấy! Đèn tắt. Chưa bao giờ trời tối đến thế, chỉ nghe tiếng nước vỗ ì oạp vào tai xe. Tôi cố tiến, lùi nhưng xe chỉ lắc lư, vòng lái nặng như cối đá. Giữa đêm lạnh mà quần áo tôi ướt đẫm. Nguyệt để cả quần áo thế, nhanh nhẹn lội phăng sang bên kia bờ giúp tôi cột dây tời vào một gốc cây. Tôi xoay sở như đánh vật một lúc, cuối cùng cũng đưa chiếc xe leo lên được tới quãng đường rải đá khấp khểnh. Chúng tôi thở không ra hơi, đang mồ mẫm cuốn dây tời thì máy bay đến. Từ sau rặng núi đá dựng đứng bên trái, bọn chúng ập đến như tiếng sét. Tiếng máy bay ầm ầm. Tôi vứt vòng dây sắt nặng trĩu trên tay, chạy nhào về phía xe. Vừa chạy được hai bước, tôi đã bị Nguyệt túm trở lại, nhanh và khoẻ hết sức. Nguyệt đẩy tôi ngã vào giữa một vật gì rất cứng và sâu. Nghe hơi thở và tiếng nói của Nguyệt rất bình tĩnh: "Chúng đánh toả độ đấy!". (…) Qua một quãng khó đi và tối quá, Nguyệt nhảy xuống đi dò trước. Tôi cứ nhằm cái bóng trắng nhờ nhờ của Nguyệt trước mặt mà lái theo. Lên quá độ hai kilômét, tôi dừng xe nép vào bên một "ta luy" cao có cây rậm. Tôi bật đèn buồng lái. Cái tôi trông thấy đầu tiên là có vết máu bên vai Nguyệt, vết máu chảy xuống đỏ cả cánh tay áo xanh. (…) Nguyệt nhìn vết thương, cười. Khuôn mặt hơi tái nhưng vẫn tươi tỉnh và xinh đẹp. Từ đầu đến chân, cô ta ướt như một con công vừa tắm. Tôi rút chiếc mùi xoa đầy vết dầu mỡ trong túi, buộc ngoài lần áo xanh để cầm máu. Tôi đề nghị đưa Nguyệt sang bên kia ngầm về đơn vị, nhưng Nguyệt gạt đi: - Đây là giang sơn của em rồi. Anh đi đi, không trời sáng mất! - Rồi Nguyệt lại cười: - Anh cứ yên tâm, vết thương chỉ sướt da thôi. Từ giờ đến sáng, em có thể đi lên đến tận trời được! (Trích Mảnh trăng cuối rừngNguyễn Minh Châu- Truyện ngắn, NXB Văn học, Hà Nội, 2003.) Hãy viết một bài văn nghị luận (khoảng 600 chữ) so sánh nhân vật Phương Định và nhân vật Nguyệt trong hai đoạn trích truyện trên.
Chú thích - Lê Minh Khuê sinh năm 1949 là nhà văn nữ chuyên viết truyện ngắn về cuộc sống chiến đấu của tuổi trẻ trên tuyến đường Trường Sơn, đặc biệt là nhân vật người phụ nữ, cô thanh niên xung phong. - Truyện ngắn Nhưng ngôi sao xa xôi được viết năm 1971, lúc cuộc kháng chiến chống Mĩ diễn ra vô cùng ác liệt, lúc đó tác giả đang là chiến sĩ thanh niên xung phong ở Trường Sơn - Nguyễn Minh Châu là một trong số những nhà văn mở đường tinh anh và tài năng nhất của văn học VN thời kì đổi mới. Trước 1975, Nguyễn Minh Châu viết nhiều về chiến tranh, tác phẩm mang khuynh hướng sử thi. Từ 1980 về sau ông chuyển sang cảm hứng thế sự với những vấn đề đạo đức và triết lí nhân sinh, lúc này tác phẩm của ông mang giá trị hiện thực và nhân đạo sâu sắc. - Mảnh trăng cuối rừng được Nguyễn Minh Châu viết trong thời kì đầu chống chiến tranh phá hoại của giặc Mỹ ở miền Bắc. Sau này tác giả chọn in trong tập Những vùng trời khác nhau (1970). Đây là tác phẩm tiêu biểu cho cảm hứng anh hùng ca của Nguyễn Minh Châu nói riêng và văn học Việt Nam thời chống Mĩ nói chung.
Bằng cách nhấp vào Đăng nhập, bạn đồng ý Chính sách bảo mật và Điều khoản sử dụng của chúng tôi. Nếu đây không phải máy tính của bạn, để đảm bảo an toàn, hãy sử dụng Cửa sổ riêng tư (Tab ẩn danh) để đăng nhập (New Private Window / New Incognito Window).
Lê Minh Khuê khắc họa Phương Địnhl à <!--qkimaf ChOEEf_g/HugV6--><!--cqw1tb ChOEEf_g/HugV6-->một cô gái trẻ trung, xinh đẹp và giàu lòng tự trọng<!--TgQPHd|[]-->. Dù sống giữa chiến trường khốc liệt, cô luôn giữ được sự dũng cảm, tinh thần trách nhiệm cao cùng thế giới nội tâm phong phú, trong sáng, tiêu biểu cho thế hệ trẻ Việt Nam thời kỳ chống Mỹ.Trong mắt Phương Định, những người lính mặc quân phục, có ngôi sao trên mũ là những người đẹp nhất, đáng quý nhất.<!--TgQPHd|[]-->
Mở khóa để xem toàn bộ nội dung trả lời
(?)
Bạn đã đạt đến giới hạn của mình. Bằng cách Đăng ký tài khoản, bạn có thể xem toàn bộ nội dung trả lời
Cải thiện điểm số của bạn bằng cách đăng ký tài khoản Lazi. Xem toàn bộ Trả lời và Chat với Trợ lý ảo Lazi AI bằng cách Đăng nhập tài khoản ngay bây giờ
1. Điểm tương đồng: Vẻ đẹp lý tưởng của thế hệ trẻ thời chống Mỹ Trước hết, cả Phương Định và Nguyệt đều là những bông hoa nở rộ giữa chiến trường ác liệt, đại diện cho vẻ đẹp của thế hệ trẻ Việt Nam thời bấy giờ:
Hoàn cảnh sống và chiến đấu hiểm nguy: Phương Định làm nhiệm vụ phá bom tại một "trọng điểm" trên tuyến đường Trường Sơn, nơi "vắng lặng đến phát sợ", đất nóng và khói đen vật vờ. Trong khi đó, Nguyệt là cô công nhân giao thông bám trụ tại đoạn ngầm Đá Xanh – nơi máy bay địch "ập đến như tiếng sét" và "đánh tọa độ" dữ dội.
Tinh thần trách nhiệm và lòng dũng cảm vô song: Khi phá bom, dù lưỡi xẻng chạm vào vỏ bom phát ra tiếng động "sắc đến gai người, cứa vào da thịt", Phương Định vẫn không đi khom vì lòng tự trọng của người chiến sĩ. Còn Nguyệt, giữa đêm lạnh, cô "nhảy ùm xuống nước", "lội phăng sang bên kia bờ" cột dây tời cứu xe, và sẵn sàng lấy thân mình che chở cho Lãm khi bom nổ.
Sự lạc quan, trẻ trung và tràn đầy sức sống: Đứng trước cái chết, Phương Định chỉ nghĩ xem "liệu mìn có nổ, bom có nổ không". Nguyệt dù bị thương, máu nhuộm đỏ cánh tay áo nhưng vẫn "nhìn vết thương, cười" và tự tin: "Từ giờ đến sáng, em có thể đi lên đến tận trời được!".
2. Điểm khác biệt: Sắc thái vẻ đẹp qua lăng kính của hai nhà văn
Dù cùng chung lý tưởng sống, nhưng dưới ngòi bút tài hoa của mỗi tác giả, mỗi nhân vật lại mang một vẻ đẹp định hình riêng biệt:
Phương Định – Vẻ đẹp nội tâm sống động và cá tính hiện thực
Lê Minh Khuê đã sử dụng ngôi kể thứ nhất và nghệ thuật miêu tả tâm lý bậc thầy để khắc họa Phương Định. Vẻ đẹp của cô là vẻ đẹp của sự chân thực và cá tính. Cô có những nỗi sợ rất con người ("rùng mình", "tim đập không rõ"), có ý nghĩ về cái chết dù nó "mờ nhạt". Tâm lý của Phương Định trong lúc phá bom được chia nhỏ theo từng giây của chiếc kim đồng hồ. Đó là vẻ đẹp của một cô gái thành thị đi vào chiến trường: nhạy cảm, giàu lòng tự trọng và mang dòng lưu bút nội tâm vô cùng phong phú.
Nguyệt – Vẻ đẹp lãng mạn, lý tưởng hóa mang tầm vóc sử thi
Nguyễn Minh Châu lại khắc họa Nguyệt qua điểm nhìn trần thuật của nhân vật Lãm. Nguyệt hiện lên với vẻ đẹp đượm chất thơ, hoàn mỹ và lãng mạn. Hình ảnh Nguyệt dẫn xe trong đêm tối với "cái bóng trắng nhờ nhờ" hay vẻ đẹp "ướt như một con công vừa tắm" mang đậm tính biểu tượng. Nguyệt dường như không có nỗi sợ hãi cá nhân; mọi hành động của cô từ túm Lãm ngã vào chỗ nấp đến cái gạt đi khi được chăm sóc đều toát lên sự chủ động, thánh thiện. Nguyệt chính là "mảnh trăng" biểu tượng cho sức sống tinh khôi, bất diệt của con người Việt Nam không bom đạn nào hủy diệt được.
3. Đánh giá và tổng kết
Sự khác biệt giữa hai nhân vật xuất phát từ phong cách sáng tác và thời điểm tiếp cận hiện thực của mỗi nhà văn. Lê Minh Khuê – một người từng là thanh niên xung phong – đã đem trải nghiệm thực tế để viết nên những trang văn giàu tính bám sát hiện thực đời sống. Trong khi đó, Nguyễn Minh Châu trong giai đoạn này lại nhìn cuộc đời bằng lăng kính sử thi và cảm hứng lãng mạn, luôn tìm kiếm hạt ngọc ẩn giấu trong tâm hồn con người.
Tóm lại, cả hai đoạn trích đã xây dựng thành công hai bức chân dung tuyệt đẹp về người phụ nữ Việt Nam trong chiến tranh. Phương Định và Nguyệt, dù mang những sắc thái tâm lý và vẻ đẹp khác nhau, nhưng họ đều là những "ngôi sao xa xôi", những "mảnh trăng" chiếu sáng bầu trời lịch sử, để lại niềm tự hào và xúc động sâu sắc trong lòng bao thế hệ độc giả.