Tác phẩm văn học

Bước ngang qua đỉnh lá mù Hồn treo ngược bóng cõi thu chớm vàng Quay lại phía bụi vông vang Thấy em đứng giữa hai hàng gai khô. Tôi như một gã tội đồ

Con người ở đời từ sang chí hèn, từ giàu chí nghèo, chẳng ai mà chẳng có thấy một cảnh buồn. Nhưng những cảnh buồn thấy đó, xét lại chẳng có cảnh buồn nào làm cho mình dễ động lòng cho bằng cái cảnh buồn ở trong nhà Xuân Hoa đêm nay. Cửa lớn đã gài chặt, cửa sổ thì một cánh khép, còn một cánh mở.

Xưa nay, người ta thường nói đàn bà hay lạt lòng mà lại hay thù vặt. Cái lý thuyết ấy nghĩ thật là đúng lắm. Ai có ý quan sát tánh của đàn bà thì cũng đều biết rằng đàn bà phần nhiều dầu gặp chồng ngang tàng thô tục, mở miệng ra thì mắng nhiếc, về đến nhà thì la rầy, coi thân phận vợ như rác như rơm, nhưng chị vợ dầu có phiền hà thì trách móc chút đỉnh thôi, chớ chẳng hề khi nào sanh lòng oán giận

Anh em gần nhau lại yêu nhau như vậy, ai cũng tưởng ngày càng dài nghĩa càng mặn, nào dè Quảng Giao thuở nay không chịu đi chơi, mà chừng có Bác Ái về ở gần được ba tháng rồi thì anh ta sanh tâm hay đi chơi đêm lắm. Ban đầu hai ba đêm anh ta mới đi chơi một lần, mà có đi thì chừng 11 giờ hoặc 12 giờ khuya thì về, lần lần mỗi đêm mỗi đi, có đêm cho tới hai ba giờ, nhứt là tối thứ bảy thường đi tới sáng bét

Sài gòn chiều mưa thời xanh tóc Vỉa hè cỏ mọc dấu chân em Đường Duy Tân hay Trần Quý Cáp Chỗ nào cũng thấy rất còn quen.

Đêm chở nhau về ngang đáy vực Dìu em bên tấu khúc Chopin Mùa thu ẩn giấu trong đôi mắt Rụng xuống dung nhan một giọt tình.

Đêm xanh xao giọt lệ Nhỏ xuống dáng xuân thì Từ cõi khuya huyền bí Còn chút buồn trên mi.

Em về xoã tóc soi gương cũ Thấy bóng còn quen thuở dại khờ Tôi cũng có một thời kiêu hãnh Dựa hơi người áo tím làm thơ.

Tôi nhặt chùm hoa nhỏ Thả nỗi buồn qua sông Còn nghe tiếng cát lở Theo ngọn sóng trong lòng.

Có em về dậy hồn tôi thức Từ trong hoang tích nỗi hoài thai Vặn mình nghe bàn tay còn nóng Vẫn không níu kịp một hình hài.

Quảng Giao cưới vợ xong rồi gởi đơn xin quan trên cấp bằng làm giáo sư dạy tại Long Xuyên cho gần gũi mẹ già đặng thần hôn trọn đạo. Quan trả lời rằng tại trường Long Xuyên không có khuyết giáo sư, nếu muốn cấp bằng thì phải chịu bổ đi dạy đỡ trên Sài Gòn, chừng nào ở Long Xuyên có khuyết thì sẽ đổi về

Bác Ái ra đi tính thầm rằng mình ở nhà, Xuân Hoa thấy mặt hoài nên khó mà chấp mối ái tình cho được, có lẽ cách mặt một ít lâu cô nhớ tới mình rồi lần lần mới biết thương.

Bực thanh niên tân học đã từng xem những chuyện kỳ duyên, đã có đọc nhiều bài xảo ngộ, đến lúc tuổi được vài mươi rồi, thì phần nhiều thấy gái hay động tình, nằm đêm tư tưởng.

Bác Ái tuy bị cha mẹ ngăn cản đi Tây không được, phải ép chí ở nhà, nhưng mà ở nhà cũng làm vui vẻ như thường, cũng giữ tánh tình như cũ, chớ không phải như trẻ ngang ngạnh, hễ bó buộc thì để lòng phiền cha mẹ, hay là như đứa cùng trí, hễ thất vọng thì sanh chứng hoang đàng xài phá.

Quảng Giao với Bác Ái đều sanh trưởng trong tỉnh Long Xuyên, hai trò đồng một tuổi với nhau, mà đi học cũng một lượt, chừng thi đậu bằng cấp sơ học cũng một năm, rồi vào trường lớn cũng ngồi chung một lớp.

Chủ nhựt, học trò trường Chasseloup Laubat ra đi chơi hết, duy có trò bị phạt với chừng mười lăm trò thấy ngày thi đã cận rồi, muốn học ôn, nên còn ở lại trong trường mà thôi.

Em về một thoáng chân vy Ngang chiếc bóng người tình si thuở nào Tay dài chưa tới chiêm bao Hình hài em đã tan vào hư không.

Có trèo qua dốc núi Chưa chắc tới đỉnh sầu Thì dầu gì đi nữa Mình cũng nợ nần nhau.

Em đi về quá khứ Chờ tôi bước theo cùng Trước hay sau thì cũng Được một lần đi chung.

Con đường em bước tới Hoa nở vội hai hàng Vàng chân em mê lộ Một cuộc hành tình tan.