Tác phẩm văn học

Nửa đêm pha rượu vào nhan sắc Vườn khuya đã động khúc nguyệt cầm Mùa thu như thoáng chiêm bao tới

Đường thơm một thoáng hơi người Áo chia hai vạt chiều phơi tóc thề Bàn tay bối rối vân vê Em tháng bảy nhan sắc về tìm nhau.

Thằng Điệu với con Lại ngủ ở nhà sau, nên trong đêm ấy chúng nó không hay việc gì hết. Xe hơi chạy rồi, thằng Điệu trở vô nhà thì trời đã rựng sáng. Nó dòm thấy cái cửa sổ chàng hoạc, thì la lên rồi kêu con Lại mà chỉ. Nó lại biểu con nọ lên lầu kêu Cẩm Vân mà nói cho nàng hay.

Người ở đời chẳng có cái khổ nào cho bằng cái khổ ôm ấp hồ nghi trong lòng mà không nói ra được, nhứt là hồ nghi người mà mình yêu mến hơn hết đã không thương mình mà lại trộm gây tình với người khác.

Trọng Quí là bực thanh niên có học thức tánh khẳng khái mà tình lại dồi dào bởi vậy chàng tiếp được thơ của Tố Nga thì trong lòng mừng khấp khởi, mừng có thể vớt một gái thuyền quyên rất đúng đắn đương chìm nổi trong biển sầu, mà cũng mừng có phước vừa muốn chấp chỉ nối tơ lại gặp người đồng thinh có đủ nhơn đủ đức.

Ăn cơm chiều rồi, Cẩm Vân dắt Chánh Hội ra đứng trước sân mà chơi. Tố Nga ở phía sau, đương lo tắm cho Phùng Sanh. Phùng Xuân nằm trên ghế xích đu mà hút thuốc phì phà.

Chiều bữa ấy, cơm dọn xong rồi, Tố Nga, Cẩm Vân với Phùng Xuân ngồi lại bàn mà ăn. Tố Nga ôm ấp sầu não trong lòng, nên lơ lơ lửng lửng, cứ ngồi chống đũa mà ngó, chớ ăn không đặng, Cẩm Vân quyết thi kế, nên nhơn dịp ấy nàng mới rủ Tố Nga mướn xe hơi về Láng Thé thăm mẹ một bữa rồi sẽ trở lên sửa soạn xuống tàu.

Lý Chánh Tâm tánh tình nóng nảy, vì tiếng thiên hạ khinh khi, mà chàng phải bỏ nhà tốt xa mẹ già phân rẽ con nhỏ vợ hiền đi Tây mà học. Chàng qua Tây rồi thì chàng cần cố, không thèm chơi bời chi hết, cứ lo học ngày, học đêm; quyết chí học cho thành danh, đặng ngày sau trở về quê xưa

Sáng bữa sau Tố Nga viết một bức thơ gởi xuống Láng Thé cho Cẩm Vân mà thuật lại việc nàng bị chồng gạt cho em nghe chơi. Nàng tỏ thiệt rằng, tuy nàng biết chồng giả dối, song nàng thấy chồng năn nỉ khóc lóc quá, nàng cầm lòng không đậu, nên cũng phải cho hết ba trăm đồng bạc.

Từ ngày Lý Chánh Tâm thôi học về ở nhà, chàng mảng đỏng đảnh[1] với mẹ hoặc dan díu với vợ, mà đã gần tròn năm rồi. Qua đến tháng mười một Tây năm sau, các Nhựt trình Tây Nam ở Sài Gòn báo cáo cuộc hội chợ ở Hà Nội mới mở lần thứ nhứt,

Lý Chánh Tâm muốn Cẩm Vân chàng buồn bực bao nhiêu, đến chừng chàng nghe Cẩm Vân ưng chàng thì chàng cũng hớn hở bấy nhiêu. Chàng mừng đến nỗi lộ sắc ra ngoài, ở trong nhà ai cũng thấy hết thảy, chàng xúi chị xin với mẹ cưới phứt cho chàng trong lúc còn bãi trường, đặng chừng khai trường chàng yên tâm mà học.

Chánh Tâm là con cưng, từ nhỏ chí lớn bất luận việc gì hễ chàng muốn thì chàng đòi liền, mà thuở nay chưa có việc gì chàng đòi mà không được. Lúc nầy chàng muốn có một việc ngặt vì việc ấy là việc quan hệ mà lại khó nói ra quá, bởi vậy càng ôm ấp trong lòng lấy làm khó chịu không biết chừng nào.

Năm giờ rưỡi chiều, mặt trời đã chen lặn. Bà Tổng Hiền với Tố Nga đứng trước cửa ngõ mà ngó mong theo đường Thuận Kiều. Thầy thợ đi làm về, người đi bộ hiệp nhau đi từ tốp

Cách ba ngày sau, lối tám giờ rưởi sớm mai Tố Nga nằm trên ghế xít đu mà đọc nhựt báo, còn bà Tổng Hiền lục đục ở sau nhà bếp đương kiểm coi con Lại đi chợ về mà nó mua những vật gì.

Buổi sớm mai, trời mưa rỉ rả, gió phất lao rao. Bà Tổng Hiền ngồi trên bộ ván dựa cửa sổ mà ăn trầu, tay bà xỉa thuốc sống, mắt bà ngó ra ngoài vườn. Lá cây nhờ trời rửa ướt loi ngoi, con cóc sợ gió lạnh ngồi núp dưới gốc mận.

Mấy bữa rày nhựt báo ở Sài Gòn rập nhau mà khen ngợi rạp hát Casino hát tuồng "Les Miserables"[1] hay lắm.

Viết câu lục bát xuân thì Em mười sáu ngọn tóc thề đợi ai? Bỏ quên lược biếc trâm cài Hồn treo lơ lửng trên vai học trò.

Cai tổng Hiền vốn nhà nghèo, đi làm mướn lấy được con gái của chủ, lại nhờ mưu mô, trở nên giàu có, mua chức làng, thành cai tổng. Vợ chồng cai tổng Hiền sanh được hai con: Tố Nga và Chánh Tâm

Tôi ngồi chúc tụng ly tôi Đâu còn ai để giao bôi tạc thù Nhắp môi uống cạn mùa thu Ngó quanh quẩn đã mịt mù tối tăm.

Lần đầu tôi gọi tên em Thì thầm như chiếc lá đêm trở mình Vườn khuya mưa đổ tội tình Áo em ướt một góc hình hài tôi.