Vị trí "ngã tư đường": Biển Đông là cầu nối giữa Ấn Độ Dương và Thái Bình Dương, nối liền châu Á với châu Âu, châu Phi và châu Đại Dương.

Tuyến hàng hải bận rộn: Nằm trên tuyến đường vận tải biển quốc tế huyết mạch (chiếm khoảng 1/3 lượng hàng hóa vận chuyển đường biển toàn cầu).

Điểm nghẽn chiến lược: Kiểm soát các eo biển quan trọng như eo Malacca — nơi vận chuyển phần lớn lượng dầu thô và khí đốt từ Trung Đông về Đông Bắc Á.

Dầu khí: Trữ lượng dầu mỏ và khí đốt tự nhiên dưới đáy biển rất lớn, được coi là "Vịnh Ba Tư thứ hai", đóng vai trò then chốt trong an ninh năng lượng của các quốc gia trong khu vực.

Hải sản: Một trong những ngư trường lớn nhất thế giới, cung cấp nguồn thực phẩm và sinh kế cho hàng trăm triệu dân các nước ven biển.

Băng cháy: Chứa trữ lượng lớn băng cháy (năng lượng sạch trong tương lai), có giá trị kinh tế bền vững.

Địa - chính trị: Là địa bàn cạnh tranh ảnh hưởng của các cường quốc lớn (Mỹ, Trung Quốc, Nhật Bản, Ấn Độ...). Sự ổn định của Biển Đông tác động trực tiếp đến hòa bình khu vực châu Á – Thái Bình Dương.

Lá chắn phòng thủ: Đối với các quốc gia ven biển (trong đó có Việt Nam), Biển Đông là hướng phòng thủ chiến lược, không gian sinh tồn và là "cửa ngõ" để bảo vệ chủ quyền quốc gia.

Tự do hàng hải: Việc đảm bảo an ninh, an toàn hàng hải tại đây là điều kiện tiên quyết để duy trì chuỗi cung ứng toàn cầu và ổn định chính trị thế giới.